Doanh nghiệp Việt tham gia chuỗi giá trị toàn cầu

04/12/2018 16:04 Số lượt xem: 37

Là một địa phương “sáng giá” nhất cả nước về thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) Bắc Ninh có sự hiện diện của nhiều “ông chủ” lớn của các tập đoàn công nghiệp toàn cầu đó là: Samsung, Canon, Suntory-PepsiCo, Foxconn, Sembcorp…Với sự góp mặt của 1260 dự án FDI (còn hiệu lực) chuyên sản xuất, cung ứng sản phẩm ở nhiều lĩnh vực, trong đó trọng tâm là điện tử viễn thông, đã đưa Bắc Ninh trở thành “thủ phủ” sản xuất, xuất khẩu hàng điện tử, CNTT lớn trong nước và quốc tế. Lợi thế đó không chỉ tạo cho tỉnh thế mạnh nâng cao giá trị xuất khẩu, quy mô nền kinh tế, đẩy mạnh tăng trưởng, mà đặc biệt còn đem đến nhiều cơ hội cho doanh nghiệp nội địa khai thác nội lực, kết nối với các nhà đầu tư nước ngoài thúc đẩy ngành công nghiệp hỗ trợ (CNHT) phát triển, chủ động tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu. 

Bài 2 (Phần 1)

Tiềm năng lớn nhưng CNHT phát triển chưa tương xứng

Tuy cơ hội để cho ngành CNHT phát triển tại Bắc Ninh rất lớn, thế nhưng, thời gian qua  và nhất là khi Việt Nam đã gia nhập WTO, tham gia các  Hiệp định thương mại FTA thế hệ mới, năm 2018 là Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ CPTPP…nhưng  các DN phụ trợ trong nước dường như vẫn loay hoay tìm đường hội nhập, phát triển chưa tương xứng với tiềm năng.

DN nội địa khó “chen chân” vào chuỗi giá trị

Toàn tỉnh hiện có 418 DN hoạt động trong lĩnh vực CNHT. Trong đó, có 272 DN FDI, với tổng số vốn đầu tư khoảng 3,1 tỷ USD (chiếm 87%) và chiếm 78% giá trị sản xuất. Trong những năm qua, tuy giá trị sản xuất công nghiệp ngành CNHT có mức tăng trưởng cao nhưng vẫn chiếm tỷ trọng nhỏ trong giá trị sản xuất toàn ngành (chiếm 10,9% giá trị sản xuất ngành công nghiệp chế biến, chế tạo). Hiện, các DN CNHT mới tạo ra khoảng 20% giá trị sản xuất công nghiệp; riêng các DN CNHT thuần Việt chỉ đóng góp được khoảng 26% trong giá trị đó và chiếm 34% giá trị cung cấp là các sản phẩm bao bì, gia công lắp ráp modul, chi tiết đơn giản.

Tuy Bắc Ninh có nhiều nhà đầu tư lớn và nhu cầu tìm kiếm đơn vị cung cấp linh kiện sở tại của các nhà đầu tư nước ngoài là tất yếu, song thực tế phần lớn số DN trong nước vẫn chưa “chen” được vào chuỗi sản xuất của khối DN FDI.  Nếu như trước năm 2010 các DN FDI tại tỉnh chủ yếu phải nhập khẩu linh kiện, phụ kiện, chi tiết bán thành phẩm… để lắp ráp, đến nay đã có một số DN nội địa sản xuất được linh kiện thay thế nhập khẩu, tuy vậy vẫn chưa đáp ứng được nhu cầu của nhà sản xuất chính. Giá trị sản xuất CNHT Bắc Ninh thấp do chủ yếu là gia công, lắp ráp; nguyên vật liệu, linh kiện nhập khẩu từ nước ngoài nên tỷ lệ nội địa hóa và giá trị gia tăng thấp. Hoạt động sản xuất của các DN trong nước chủ yếu là làm bao bì hay những hoạt động sản xuất ở cấp độ thấp cho các tập đoàn đa quốc gia như Samsung, Canon, Brather, Kawasaki...; một số DN thì cung cấp bàn đạp, bàn phanh.... cho Yamaha. Hơn thế, sản phẩm hàng hóa tạo ra vẫn chủ yếu do hao phí sức lao động mà chưa được ứng dụng công nghệ cao, do đó sức cạnh tranh thấp, chưa sản xuất ra được nguyên vật liệu chất lượng cao.

Điển hình như Samsung, mặc dù tỷ lệ nội địa hóa rất cao, song phần lớn linh kiện đều do các DN CNHT của Tập đoàn này tại Việt Nam cung ứng, trong tổng số 279 nhà cung ứng cấp I thì DN thuần Việt mới chỉ có 29 đơn vị. Mặt khác, các DN cung ứng nội địa cho Samsung cũng mới chỉ dừng lại ở các sản phẩm bao bì, linh kiện nhựa…giá trị gia tăng thấp (28/29 DN). Đối với các DN điện, điện tử - mới chỉ là bước khởi đầu, duy nhất có 1/29 DN cấp I.

 

Ban biên tập

 
 

Thống kê truy cập

Trực tuyến : 2655

Đã truy cập : 43086764